Siyatik nedir?

Sinirde görülen bir hastalıktır. Bacakta şiddetli ağrılarla belirir. Siyatik siniri, sağrı - kuyruksokumu sinirağından çıktıktan sonra kalça, uyluk ve bacaktan geçer ve ayakta sonlanır. Görevi, bacak ve ayak hareketlerini düzenlemektir. Siyatiğin sebebi, bel kemiğindeki omurlar arasında bulunan kıkırdak yastıkların çıkıp sağrı kuyruksokumu sinir ağına basmasıdır. Bu basınç bacakta şiddetli ağrıların meydana gelmesine sebep olur. Tıp dilinde buna «dist hernisi» (dist fıtığı) denir. Tedavi bu durumu ortadan kaldırmakla mümkün olur. Kuşak tarzında tespit vasıtaları bir sonuç vermezse cerrahi müdahaleyle kıkırdak parçası alınır.

Siyatikte en mühim husus ağrıdır. Bu ağrı iki çeşittir: Biri az şiddetli ve devamlı olan ağrı; diğeriyse ara ara gelen ve şiddetli olan ağrıdır. Ağrılar siyatik siniri boyunca, kalçadan topuğa kadar uzanır. Siyatik siniri topuğa doğru uzanırken bazı noktalarına parmakla basılınca ağrılı olduğu görülür. Bu noktalarda sinir üzerine yapılan basınçla uyandırılan ağrının sinir boyunca aşağı, bazen da yukarıya yayılması karakteristiktir.

Sinirin gerilmesi veya sıkışması esasına dayanan belirtiler de, hastalığın tanınmasında önem arz eder. Hasta sırtüstü yatarken gerilmiş halde bulunan bacak yavaş yavaş yukarı kaldırılır ve bu sırada uyluğun arka yüzünde bacağa, hatta ayağa kadar yayılan çekici bir ağrı husule gelmesi, siyatik lehinedir. Bacak ne kadar yukarı kaldırılırsa, ağrı da o kadar şiddetlidir. Siyatik sinir köklerinin hasarlarında hasta bacağın kaldırılmasıyla sağlam bacakta da ağrı meydana gelebilir.

Siyatiğin meydana gelmesinde; omurganın tümörleri, omurganın kireçlenmesi, disk fıtıkları, omurga veremi, omurganın alt kısımlarında yerleşen doğuştan veya sonradan olma değişiklikler (sakralizasyon, lumbalizasyon, kırıklar, spina bifida), leğen kemiklerinin ve bu bölgedeki organların hasarlanmaları rol oynayabilirler. Bu bozukluklar siyatik sinirini herhangi bir yerinde, basınç altında bırakıp veya gerilemesine yol açarak siyatik tablosuna yol açarlar. Bunlar arasında en mühimi ve en çok rastlananı bel fıtığı da denen disk hernilerdir.

Ayrıca siyatik sinirinin damarlarıyla ilgili bozukluklar, gut, şeker hastalığı, sıtma, bazı tahriş edici ilaçların siyatik sinir çevresine şırınga edilmesi de siyatik nevraljilerine yol açabilir. Uzun süren vak’alarda bacakta hareket ve his bozuklukları, kaslarda erime bulunabilir. Tedavinin esası, siyatiğe yol açan sebebi bulup, bertaraf etmek ve hastanın ağrılarını dindirmekten ibarettir. Başlangıç döneminde mutlak yatak istirahati (esnemeyen sert bir yatakta) gereklidir. Daha sonraki dönemde sıcak banyolar, ultrason, diyatermi, infraruj, masaj gibi fizik tedavi usullerine başvurulur. Ayrıca akupunktur tedavisi hastayı çok rahatlatır. Hastaya ağrı kesici, kas gevşetici ilaçlar vermek, B1 ve B12 vitamini enjeksiyonları da faydalıdır.

Sebepleri nelerdir?

Siyatiğin nedenleri üç grupta incelenebilir. Birinci bölge, bel bölgesinden çıkan sinirin basıya uğramasına bağlıdır. Bel bölgesinde, siyatik sinir basıya uğradığında yayılan ağrıya neden olur yani bel fıtığıyla aynı duruma yol açar. Siyatik, kalça kaslarındaki sinirin zedelenmesine bağlı ortaya çıkabilir. Dizin arka tarafında bir travma aldığında, çarpma, düşme meydana geldiğinde siyatik ağrısına yol açar.

Siyatik sinir, ayakaltına kadar geldiği için herhangi bir yerdeki zedelenme siyatikle aynı tabloya neden olur. Enjeksiyon zedelenmesi yoğun olduğunda ilk olarak oradaki ödemi azaltmak için soğuk tedavi uygulanması gerekir. Diğer nedenlerde ise sıcak uygulama daha faydalıdır. Duruma göre tedavi değişkenlik gösterir. Özetleyecek olursak:

• Ters ani hareket yapmak,
• Ağır kaldırmak,
• Aşırı kilo almak siyatiğe neden olur.

Siyatiğin belirtileri nelerdir?

Siyatik, kalça bölgesinde bası oluşmasına denir. Siyatik ağrısı genelde yayılan bir ağrıya yol açar. Beraberinde: hissizlik, uyuşma, ilerleyen aşamalarda güçsüzlük, hatta düşük ayak denilen ayak sürükleme aşamasına kadar gelebilir. Bu olay sadece ikincil olarak zedelenmelerde görülmektedir. Beraberinde kalça bölgesindeki kalçanın arasında sinir sıkışmasıyla birlikte veya diz bölgesinde kemiklerin baskısına bağlı olarak alt tarafa yayılan ağrıya, uyuşmaya neden olabilir. Siyatik, yürümeyi engelleyebilecek kadar ilerleyen patolojilere de yol açabilir. Siyatik, eğer uzun süre devam ederse yani müzminleşirse bacak, baldır kaslarında incelme, kısalma gibi belirtilerde verebilir.

Siyatik nasıl tedavi edilir?

Siyatik tedavisi, siyatik sinirinin sıkıştığı bölgeye göre değişmektedir. Sıkıntı, bel bölgesindeki patolojiye bağlıysa bu bölgenin rahatlatılması gerekir. Bunun için ilk aşama ilaç tedavisidir. Batıcı ağrının azalması için üç tedavi uygulanmaktadır. İlk tedavi B12 vitamin tedavisidir. B12 vitamini, sinirleri tamir eder ve yanıcı, batıcı ağrıyı azaltır. B12’nin etkili olmaması durumunda gabapentin veya ileri aşamalarda pregabalin denilen ilaçlar kullanılmaktadır.

Bu ilaçlar genellikle 3 ile 6 ay arasında ya da bazen 1 yıla kadar kullanılabilir. Olayın nedenine bağlı olarak, problem bel bölgesindeyse bele fizik tedavi uygulanır. Sinir germe egzersizleri, kalça bölgesinde patoloji varsa kalçanın etrafındaki kasları gevşetmek için yapılan fizik tedavi yöntemleri, ağrı ayak bölgesinde yoğunsa bu bölgeye destek vererek sinir baskısını azaltmak için tedaviler uygulanır.

Sözlükte "siyatik" ne demek?

Bacaktaki iki sinir ve bu sinirlerin ağrılı hastalığı.

Siyatik kelimesinin ingilizcesi

n. sciatica
Köken: Fransızca

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç